Türkiye Kütüphanelerindeki Delâilü’l-Hayrâtlarda Minyatür

Muhammed b. Süleyman el-Cezûlî tarafından
tertip edilen Delâilü’l-Hayrât ve Şevâriku’l-Envâr
isimli eser, Fas’tan Malezya’ya kadar çok geniş
bir coğrafyaya yayılarak en çok okunan dua
kitaplarının başında gelmektedir. Yalnızca
Cezûliyye tarikatının müridleri tarafından değil,
aynı zamanda diğer tarikatlar hatta hiçbir
tarikata mensup olmayan Müslümanlar
tarafından da okunmasının ardındaki sebep, h...

Muhammed b. Süleyman el-Cezûlî tarafından
tertip edilen Delâilü’l-Hayrât ve Şevâriku’l-Envâr
isimli eser, Fas’tan Malezya’ya kadar çok geniş
bir coğrafyaya yayılarak en çok okunan dua
kitaplarının başında gelmektedir. Yalnızca
Cezûliyye tarikatının müridleri tarafından değil,
aynı zamanda diğer tarikatlar hatta hiçbir
tarikata mensup olmayan Müslümanlar
tarafından da okunmasının ardındaki sebep, hiç
kuşkusuz Hz. Peygamber’e (sav) olan yoğun
muhabbettir. Bu eserin el yazması nüshaları
içinde yer alan minyatürler, bu çalışmanın ana
konusudur. Türkiye Kütüphaneleriyle
sınırlandırılmış olmasına rağmen diğer
ülkelerdeki nüshalarla da olabildiğince
karşılaştırma yapılmaya ve farklılıklar ortaya
konmaya çalışılmıştır. En nihayetinde bu
minyatürlerin ne şekilde gelişme ve farklılık
gösterdiği, hangi aşamalardan geçtiğini takip
etmek aslında İslâm medeniyetini de idrak
etmek demektir.
Türkiye Kütüphanelerindeki Delâilü’l-Hayrât
içindeki minyatürlerin yüzyıllara göre nasıl
dağılım ve gelişim gösterdiğini anlamak,
Osmanlı minyatür sanatının nasıl bir süreç
geçirdiğini izlememiz adına önemlidir. Aynı
zamanda tarihî belge niteliği taşıyan bu
tasvirler, Osmanlı Devleti’nin Harameyn’e
yaptığı hizmetleri de görme imkânı sağlaması
bakımından ayrı bir öneme sahiptir.